Yasal Uyarı: Bu site sağlık profesyonelleri için hazırlanmıştır. 

Kaynak gösterilmek ve yazarın ismi belirtilmek şartıyla alıntı yapılabilir.

Yazıların bilimsel ve hukuki sorumluluğu yazarlarına aittir.

Aile hekimliği uygulaması bazı ülkelerde başarıyla uygulanan bir sistemdir. Ancak bu ülkelerle aramızda önemli farklılıklar olduğu unutulmamalıdır. Birincisi bu ülkelerin sağlık harcamalarına genel bütçeden ayırdıkları pay bizimkinin çok üzerindedir ve pahalı bir hizmet sunum modeli olan aile hekimliği uygulamasını finanse etmektedir. İkinci önemli fark bu ülkelerde eğitim düzeylerinin bize göre çok yüksek olmasıdır. Ülkemizde bebek ve anne ölümleri gibi bazı göstergeler hala çok yüksek seyretmekte, bulaşıcı hastalıklar ve bunlara bağlı ölümler en önemli sağlık sorunlarımız olmaya devam etmektedir. Bu da genel anlamda eğitimsizliğimizin, sağlık hizmetlerine ulaşamamamızın ve yaşam koşullarımızın kötü olmasının bir sonucudur.

Kırsal alan ve kentsel gecekondu bölgeleri daha kötü olmak üzere ülke genelinde bağışıklama oranlarımız henüz oldukça düşüktür. Bu yine bilinçsizliğin ve sağlık personelinin sayıca yetersizliğinin bir sonucudur. Bu durumu düzeltmek için özellikle hekim dışı sağlık çalışanı sayısının artırılması, sağlık ocaklarındaki ekiplerin takviye edilmesi ve altyapı eksikliklerinin giderilmesi gereklidir. 1961 yılında yürürlüğe giren 224 sayılı yasa bu gereksinimlerden dolayı ortaya çıkmış ve ilk kez ekip kavramı yaşantımıza girmiştir.

Yukarıda yazılan nedenlerden dolayı sağlık ocaklarının geliştirilmesi gerekirken tedavi edici hizmet ağırlıklı aile hekimliği uygulamasına geçilmesi, zaten yetersiz olan kaynakların boşa harcanması ve sağlık göstergelerinin daha da kötüye gitmesine zemin hazırlanması anlamına gelmektedir.

Uygulamanın gerekçesi olarak etkili bir sağlık sistemine geçilmesi gösterilmekte ancak bunun nasıl yapılacağı tam olarak ifade edilememektedir. Daha önce belirttiğimiz gibi aile hekimliği uygulaması tedavi hizmeti ağırlıklıdır. Bu da kapsayıcı ve etkili bir hizmet sunumu için yeterli değildir. Böyle bir hizmet verebilmek için, içinde hekimin dışında diğer sağlık çalışanlarının da bulunduğu ve gerektiğinde koşullara göre başka alanlardan çalışanların katıldığı multidisipliner bir ekip çalışması gereklidir. Ancak uygulamada bir aile hekimi ve aile sağlığı elemanından sözedilmektedir. Koruyucu hizmetlerin kimler tarafından verileceği, eğitim çalışmalarının ve ebeler tarafından kişinin evine gidilerek yapılan gezici (Eğitim, izlem, aşılama) hizmetlerin nasıl ve kimler tarafından yürütüleceği belli değildir. Bulaşıcı hastalık izlemleri, bazı hastalık gruplarının evlerinde ziyaret edilerek verilen hizmetler, hastalık kaynağına yönelik yapılan çalışmalar ve aile planlaması çalışmalarının nasıl devam edeceğinden de hiç söz edilmemektedir. Bu haliyle aile hekimliği uygulaması göz boyamadan ibarettir. Aslında oldukça basit olan çözümlerin yerine, sistemi daha da karmaşıklaştıracak ve içinden çıkılmaz hale getirecektir.

başa dön