Yasal Uyarı: Bu site sağlık profesyonelleri için hazırlanmıştır. 

Kaynak gösterilmek ve yazarın ismi belirtilmek şartıyla alıntı yapılabilir.

Yazıların bilimsel ve hukuki sorumluluğu yazarlarına aittir.

Aile Hekimliği sistemine geçiş, ülkemiz için bir çok yeni sıkıntıyı beraberinde getirecektir. Bu sıkıntılar arasında, sağlık hizmetlerinin sunumunda, bu hizmetlerin değerlendirilmesinde ve finansmanında yaşanacak olanlar öne çıkmaktadır:

1) Her ne kadar aksi belirtiliyor olsa da aile hekimliği sistemi, mevcut sağlık sistemimizin entegrasyonunu parçalayacak, hizmet bütünlüğünü zedeleyecektir. Koruyucu, tedavi edici ve esenlendirici hizmetleri tek bir yapı altında, bir ekiple ve etkin bir çalışma ile yürütmek yerine bu bütünlüğü bölerek içinden bir kısmını alıp başka bir yere koyan ve tedavi edici sağlık hizmetlerini esas alan bir model önerilmektedir. Model, bu nedenle gerek ülkedeki sağlık sorunlarının gerekse hizmetin değerlendirilmesi ile ilgili veriye ulaşma ve değerlendirme yapma olanağı sunamayacaktır.

2) Aile hekimliği modeli, sağlık hizmetlerini kentlere ve tedavi edici hekimliğe yöneltme eğilimine yol açmaktadır. Bu durum, sağlık hizmetlerinin maliyetini ve hizmete ulaşımdaki eşitsizlikleri hem bölgesel olarak hem de kır/kent farklılıklarını çoğaltarak arttıracaktır.

3) Aile hekimliği modeli sağlıktaki özelleştirmeyi desteklemektedir.

4) Aile hekimliği modelinin, genel sağlık sigortası ile birlikteliği gözden kaçmamalıdır. Sağlık sigortası uygulamaları, sağlık hizmetlerini hastalık odaklı ve tedavi hizmetleri ağırlıklı hale getirir. Bu durum ilaç ve tıbbi teknoloji sektörlerinin yoğunlaşması ile karakterizedir ve sigorta uygulamaları bu yoğunlaşmayı kolaylaştıran bir yapı oluşturur.

5) Aile hekimliği modelinde istihdamı düşünülen aile doktorlarının eğitim süreci ile ilgili olarak planlananlar, sağlık insangücünün niteliğinin artırılmasına katkı sunması açısından yeterli olamayacak gibi görünmektedir.

6) Modelin performansının değerlendirilmesinde "hasta memnuniyeti araştırmaları"nın öneriliyor oluşu bilimsellikten uzak bir tutumdur.

7) Model, sağlık harcamalarında gereksiz artışlara neden olacaktır. Hekim ücretlendirme yöntemi olarak önerilen hizmet başı ödeme gereksiz hizmet üretimine, harcamaların artışına ve verimlilikte azalmaya yol açabilir.

8) Aile hekimliği sistemi hekimleri, onların özlük haklarını, çalışma koşullarını olumsuz etkileyecektir. Aile hekimliği hekimler açısından iş güvencesizliği ve işsizlik demektir, sağlık emekçileri açısından örgütsüzlüktür. Aile hekimliği sistemi hekim emeğini ve ücreti, sınırlanması gereken mali-yet unsuru olarak görmekte, aile hekimleri/doktorları işletmeci durumuna getirilmektedir. Aile hekimliği sistemi hekimler arasında ücret eşitsizliği yaratacaktır, sözleşme sistemi, ücret belirleme yöntemi ve nüfus yapısı farklılıkları aile hekimlerini/doktorlarını hasta kapma, poliklinik ve laboratuar hizmetlerini artırma, hizmet kalitesini düşürme ve sonuçta da etik, mesleki değerleri çiğneme yönünde davranışlara yönelten nesnel bir zemin oluşturmaktadır.

Sonuç olarak; Sağlık Bakanlığı tarafından yürürlüğe konmaya çalışılan AKP Hükümet Programı kapsamındaki sağlık politikaları, ülkemizde özelleştirmenin ve kapitalist değişimlerin yeni uygulamalarını içermektedir. Eşitlikçi bir gelir dağılımı yerine sermayenin vergi yükünün azaltıldığı her türlü uygulamayı, vergilerden sağlanan sağlık finansmanı yerine primleri ve özelleştirilmiş sağlık hizmetlerini tercih eden 58 ve 59. Hükümetler, Dünya Bankası'nın verdiği ev ödevlerini layıkıyle yerine getirmeye çabalamaktadırlar. Aile hekimliği de bu ödevin bir bölümüdür.

başa dön